Türkiye'de hava kirliliğine ilişkin yayımlanan rapor, Kütahya açısından endişe verici sonuçları ortaya koydu. Temiz Hava Hakkı Platformu tarafından hazırlanan Kara Rapor'da Kütahya, Iğdır ve Erzincan ile birlikte hava kirliliğinin en yüksek olduğu üç il arasında gösterildi. Raporda, Türkiye genelinde hava kalitesinin halk sağlığı açısından önemli bir sorun olmaya devam ettiği vurgulandı.
2024 yılı hava kalitesi verilerinin değerlendirildiği raporda, Türkiye'deki hiçbir ilin yıllık ortalama hava kalitesinin Dünya Sağlık Örgütü'nün (DSÖ) önerdiği seviyeye ulaşamadığı belirtildi. Bulgular, hava kirliliğinin yalnızca büyükşehirlerle sınırlı olmadığını ortaya koydu.
KÜTAHYA EN KİRLİ ÜÇ İL ARASINDA
Temiz Hava Hakkı Platformu'nun yedinci kez hazırladığı Kara Rapor'da Türkiye'nin farklı bölgelerindeki hava kalitesi ölçümleri incelendi.
Raporda Kütahya'nın hava kirliliğinin yüksek olduğu iller arasında yer alması dikkat çekti.
Iğdır ve Erzincan ile birlikte en kirli üç il arasında gösterilen Kütahya'da hava kalitesinin iyileştirilmesine yönelik önlemler yeniden gündeme geldi.
Ancak rapordaki sıralamanın yıllık verilere dayandığı, anlık hava kalitesi ölçümlerinin ise meteorolojik koşullara bağlı olarak değişebileceği unutulmamalı.
TÜRKİYE'DE TEMİZ HAVAYA SAHİP İL BULUNAMADI
Kara Rapor'un en dikkat çekici sonuçlarından biri, Türkiye genelindeki hava kalitesine ilişkin değerlendirme oldu.
Rapora göre 2024 yılında Türkiye'deki hiçbir ilin yıllık ortalama hava kalitesi, Dünya Sağlık Örgütü'nün önerdiği temiz hava düzeyine ulaşamadı.
Hava kirliliğinde özellikle partikül maddelerin önemli rol oynadığı belirtildi.
Solunum yoluyla vücuda girebilen küçük parçacıklar, uzun süreli maruziyet durumunda ciddi sağlık sorunlarıyla ilişkilendiriliyor.
Raporda, hava kirliliğinin sanayi faaliyetleri, ulaşım ve enerji üretimi gibi farklı kaynaklardan etkilenebildiğine dikkat çekildi.
HAVA KİRLİLİĞİNİN EKONOMİK MALİYETİ 138 MİLYAR DOLAR
Raporda hava kirliliğinin yalnızca çevresel değil, ekonomik açıdan da önemli sonuçları bulunduğu ortaya konuldu.
Özellikle PM2.5 olarak adlandırılan ince partikül maddelerin neden olduğu sağlık sorunlarının Türkiye ekonomisine yıllık maliyetinin yaklaşık 138 milyar dolar olduğu hesaplandı.
Bu tutarın Türkiye'nin 2024 yılı gayrisafi yurt içi hasılasının yaklaşık yüzde 10'una karşılık geldiği belirtildi.
Söz konusu hesaplama, hava kirliliğinin sağlık sistemi ve ekonomik faaliyetler üzerindeki etkisinin büyüklüğüne işaret ediyor.
HAVA KİRLİLİĞİ HANGİ HASTALIKLARA NEDEN OLABİLİR?
Hava kirliliği, özellikle solunum ve kalp-damar sistemi üzerinde olumsuz etkilere yol açabiliyor.
Uzun süre kirli havaya maruz kalınması; astım, kronik obstrüktif akciğer hastalığı (KOAH), kalp-damar hastalıkları ve akciğer kanseri riskinin artmasıyla ilişkilendiriliyor.
Çocuklar, yaşlılar, hamileler ve kronik hastalığı bulunan kişiler hava kirliliğinin etkilerine karşı daha hassas gruplar arasında yer alıyor.
Uzmanlar, hava kirliliğinin yoğun olduğu dönemlerde özellikle hassas grupların açık havada uzun süreli ve yoğun fiziksel aktivitelerden kaçınmasını öneriyor.
KÜTAHYA'DA HAVA KİRLİLİĞİNİN NEDENLERİ NELER?
Kütahya'da hava kalitesini etkileyebilecek başlıca kaynaklar arasında ısınma amaçlı yakıt kullanımı, sanayi faaliyetleri, trafik ve bölgedeki enerji üretim tesisleri bulunuyor.
Özellikle kış aylarında ısınma ihtiyacının artması ve atmosferde hava hareketlerinin azalması, kirleticilerin belirli bölgelerde birikmesine neden olabiliyor.
Bununla birlikte Kütahya'daki kirliliğin ne kadarının hangi kaynaktan geldiğini belirlemek için ayrıntılı emisyon envanterleri ve ölçüm verilerinin değerlendirilmesi gerekiyor.
HAVA KALİTESİ İÇİN YENİ ÖNLEMLER GÜNDEMDE
Kütahya'nın hava kirliliği sıralamasında üst sıralarda yer alması, kentte çevre ve halk sağlığına yönelik çalışmaların önemini artırdı.
Sanayi tesislerinin emisyonlarının düzenli denetlenmesi, daha temiz ısınma yöntemlerinin yaygınlaştırılması, toplu taşımanın geliştirilmesi ve hava kalitesi ölçümlerinin kamuoyuyla paylaşılması, kirliliğin azaltılmasında öne çıkan uygulamalar arasında bulunuyor.
Türkiye genelindeki veriler, hava kirliliğiyle mücadelenin uzun vadeli ve kapsamlı politikalar gerektirdiğini gösteriyor.
Kütahya'nın en kirli üç il arasında yer alması ise kentte hava kalitesinin iyileştirilmesine yönelik çalışmaların önemini bir kez daha ortaya koydu.
