CHP Muğla Milletvekili Avukat Gizem Özcan, yerel yönetimlerin mali yapısında köklü değişiklikler getiren bir kanun teklifini Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne (TBMM) sundu. Bu teklifin kabul edilmesi durumunda, konaklama vergisi gelirleri ve egzoz emisyon ücretlerinin yarısı doğrudan yerel yönetimlere aktarılacak. Böylece, yerel hizmetlerin finansmanı güçlenecek, vergi adaleti sağlanacak ve çevre yatırımları için yeni kaynaklar oluşturulacak. Artan nüfus ve maliyetler karşısında, yerel yönetimlerin güvenilir gelir kaynaklarına olan ihtiyacı her geçen gün daha belirgin hale gelmekte.
Kanun Teklifinin Amacı
Muğla Milletvekili Gizem Özcan, yerel yönetimlerin mali güçlerini artırmayı amaçlayan kapsamlı bir yasa teklifi hazırladı. “Gider Vergileri Kanunu ile Belediye Gelirleri Kanunu’nda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun Teklifi”, amacı doğrultusunda yerel yönetimlerin merkezi otoriteye bağımlı olan mali yapılarını dengelemeyi; buna bağlı olarak yerel hizmetlerin finansmanını adil ve sürdürülebilir bir hale getirmeyi hedefliyor. Yerel yönetimlerin, altyapı, ulaşım, sosyal hizmetler ve özellikle çevresel koruma projelerine yönelik yatırımlarını düzgün bir biçimde gerçekleştirebilmeleri için güçlü gelir kaynaklarına sahip olmaları gerektiği belirtiliyor.
Belediyelerin Görevleri ve Mali Yapısı
Teklifin gerekçesinde, belediyelerin Anayasa'nın 127. maddesi gereği mahalle hizmetlerini yürütmekle yükümlü oldukları hatırlatılmakta. Ancak mevcut durum, belediyelerin mali yapısının merkezi yönetime aşırı bağımlı, kırılgan ve dengesiz bir görünüm sergilediğini göstermektedir. İklim değişikliği, artan çevre riski ve kentleşmenin getirdiği yeni ihtiyaçlar göz önüne alındığında, yerel yönetimlerin atık yönetimi, arıtma tesislerinin işletimi ve enerji yenilenebilirliği gibi alanlarda daha fazla kaynağa ihtiyaç duydukları ifade edilmektedir.
Konaklama Vergisi Belediyelere Aktarılacak
Teklifin yasalaşması halinde, merkezi idare tarafından tahsil edilen konaklama vergisi gelirleri doğrudan yerel yönetimlere aktarılacak. Turizm bölgelerinde geçici nüfus artışı, atık yönetimi ve altyapı gibi alanlarda ciddi bir mali yük yaratırken, bu durumun getirdiği gelirlerin merkezi bütçede toplanması, yerel yönetimler ile merkez arasındaki mali dengesizliği derinleştiriyor. Bu düzenleme ile turizmden elde edilen gelirlerin, yükü çeken belediyelere yönlendirilmesi ve yararlananların maliyete katkı sağlaması ilkesi hayata geçiriliyor. Bu gelirler, çevre koruma, kıyı temizliği ve sürdürülebilir turizm altyapısının geliştirilmesi için kullanılacak.
Egzoz Emisyon Ücretleri ve Çevre Yatırımları
Yasa teklifi, egzoz gazı emisyon ölçüm ücretlerinin yarısının, ölçümlerin yapıldığı belediyelere aktarılmasını sağlayacak. Hava kirliliğinin olumsuz etkilerini en çok hisseden yerel yönetimlerin çevresel projelere gerekli kaynağa ulaşamaması ciddi bir sorun olarak öne çıkıyor. Yapılan bu düzenleme ile kirlilik kaynaklarından elde edilen gelirlerin yerel çevre yatırımlarında kullanılabilmesi amaçlanıyor. Hava kalitesi izleme sistemleri, yeşil alanların artırılması ve toplu ulaşımın çevreci dönüşümü gibi projeler için kalıcı bir finansman kaynağı oluşturulması da hedefleniyor.