Ankara, 8 Temmuz 2026 Çarşamba günü NATO Liderler Zirvesi kapsamında küresel diplomasinin merkezine dönüştü. Zirvenin ikinci gününde yapılan açıklamalarda hem ittifakın savunma kapasitesi hem de sıcak kriz başlıkları öne çıktı. NATO Genel Sekreteri Mark Rutte’nin basın mensuplarına verdiği mesajlar, ABD Başkanı Donald Trump’ın zirve kapsamında yaptığı çıkışlarla birlikte uluslararası haber akışında geniş yer buldu.
Zirvede en çok konuşulan başlıkların başında İran gerilimi geldi. ABD’nin İran’a yönelik yeni saldırılarının ardından Hürmüz Boğazı çevresinde artan güvenlik riski, NATO gündeminin en kritik dosyalarından biri oldu. Rutte, İran’ın ateşkesi ihlal ettiği görüşünü dile getirerek ABD’nin karşılık vermesinin “gerekli” olduğunu savundu. Bu açıklama, Ankara’daki zirvenin yalnızca Avrupa güvenliği ve Ukrayna savaşıyla sınırlı kalmadığını, Orta Doğu’daki enerji ve deniz ticareti güvenliğinin de masadaki ana başlıklardan biri haline geldiğini gösterdi.
Rutte’den “daha güçlü NATO” mesajı
NATO Genel Sekreteri Rutte, Ankara Zirvesi’nin ittifak açısından uygulama ve sonuç alma dönemi anlamına geldiğini vurguladı. Rutte’nin açıklamalarında, Avrupa ve Kanada’nın savunma harcamalarını artırmasının NATO için kritik bir kazanım olduğu mesajı öne çıktı. İttifak içinde savunma üretimi, yeni askeri kapasite projeleri, mühimmat tedariki ve hava savunma sistemleri konularında daha hızlı hareket edilmesi gerektiği belirtildi.
Rutte, ABD’nin NATO’ya bağlılığı konusunda şüphe olmadığını söylerken, Avrupalı müttefiklerin ve Kanada’nın savunma harcamalarında ABD ile daha dengeli bir seviyeye yaklaşmasının “adil” olduğunu ifade etti. Bu mesaj, Trump’ın uzun süredir dile getirdiği “yük paylaşımı” eleştirilerine de doğrudan yanıt niteliği taşıdı.
Trump’ın mesajları zirveye damga vurdu
ABD Başkanı Donald Trump’ın Ankara’daki açıklamaları, zirvenin siyasi tonunu belirleyen gelişmeler arasında yer aldı. Trump’ın NATO müttefiklerine yönelik savunma harcamaları baskısını sürdürdüğü, İran konusunda ise bazı müttefiklerin Washington’a yeterli destek vermediği görüşünü öne çıkardığı bildirildi.
Trump’ın zirve kapsamında Türkiye’ye ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’a verdiği önem de dikkat çekti. Ankara’daki temasların Türkiye-ABD ilişkileri açısından yeni bir diplomatik zemin oluşturabileceği değerlendirilirken, özellikle savunma sanayii başlığı öne çıktı.
Türkiye için F-35 dosyası yeniden gündemde
Zirvede Türkiye açısından en dikkat çekici başlıklardan biri F-35 programı oldu. ABD Kongresi’nden bazı isimlerin, Türkiye’nin programa yeniden dahil edilmesine yönelik çözüm arayışlarına açık olduklarını belirtmesi Ankara açısından önemli bir gelişme olarak yorumlandı. Türkiye, Rus yapımı S-400 hava savunma sistemi alımı sonrası F-35 programından çıkarılmıştı. Ancak Ankara Zirvesi’nde bu başlığın yeniden konuşulması, Türkiye-ABD savunma ilişkilerinde yeni bir sayfa açılıp açılmayacağı sorusunu gündeme taşıdı.
Bu süreçte nihai kararın yalnızca siyasi açıklamalarla değil, teknik güvenlik güvenceleri, ABD Kongresi’nin tutumu ve iki ülke arasındaki savunma diplomasisinin seyrine göre şekilleneceği belirtiliyor.
Ukrayna’ya destek ve Rusya’ya mesaj
NATO Zirvesi’nde Ukrayna dosyası da masadaki ağırlığını korudu. Avrupa ülkelerinin Kiev’e yönelik askeri yardım taahhütlerini artırması ve Rusya’ya karşı caydırıcılık mesajı vermesi, Ankara’daki görüşmelerin ana eksenlerinden biri oldu. Zirvede Ukrayna’ya destek konusunda birlik görüntüsü verilmeye çalışılırken, NATO’nun Rusya’ya karşı daha güçlü ve hazırlıklı bir savunma hattı oluşturması gerektiği vurgulandı.
Avrupalı liderler, Rusya’nın savaşı kazanamayacağı yönünde mesajlar verirken, Ukrayna’ya askeri ve mali desteğin sürdürülmesi gerektiğinin altını çizdi. Bu açıklamalar, Ankara Zirvesi’nin yalnızca kısa vadeli krizlere değil, NATO’nun uzun vadeli güvenlik mimarisine de odaklandığını ortaya koydu.
Ankara Zirvesi’nin ana mesajı netleşti
Son açıklamalarla birlikte Ankara’daki NATO Liderler Zirvesi’nin ana çerçevesi daha da belirginleşti. İttifak, bir yandan ABD’nin Avrupa’dan daha fazla savunma sorumluluğu üstlenmesini istemesiyle oluşan baskıyı yönetmeye çalışırken, diğer yandan İran, Ukrayna, Hürmüz Boğazı ve Rusya tehdidi gibi sıcak başlıklara ortak yanıt arıyor.
Trump ve Rutte’nin Ankara’daki açıklamaları, zirvenin en güçlü manşetlerini oluşturdu. Rutte’nin “daha güçlü NATO” vurgusu, Trump’ın yük paylaşımı ve İran çıkışlarıyla birleşince Ankara Zirvesi, ittifakın yeni güvenlik dönemine hazırlık toplantısı olarak öne çıktı. Türkiye açısından ise zirvenin en önemli sonucu, F-35 dosyasının yeniden uluslararası gündeme taşınması ve Ankara’nın NATO içindeki stratejik rolünün bir kez daha vurgulanması oldu.
İRAN İLE ATEŞKEŞ BİTTİ
Trump İran ile ateşkes sorusuna ise bitti yanıtını verdi.
