NATO Dışişleri Bakanları, Ankara Zirvesi öncesi hazırlıkları tamamlamak amacıyla İsveç’in Helsingborg kentinde bir araya gelecek. 21-22 Mayıs tarihlerinde yapılacak toplantı, ittifakın önümüzdeki dönemde izleyeceği savunma, caydırıcılık ve destek politikaları açısından kritik başlıkları gündeme taşıyacak.
Toplantı öncesinde Brüksel’de açıklamalarda bulunan NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, müttefiklerin daha önce verilen taahhütleri uygulamaya dönüştürmesi gerektiğini vurguladı. Rutte, özellikle savunma yatırımlarının artırılması, üretim kapasitesinin güçlendirilmesi ve NATO’nun askeri kabiliyetlerinin geliştirilmesi gerektiğini söyledi.
Savunma Harcamaları Gündemin İlk Sırasında
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, müttefiklerin geçen yıl Lahey’de düzenlenen zirvede üstlendikleri sorumluluklara dikkat çekti. Söz konusu zirvede NATO üyeleri, savunma harcamalarını 2035 yılına kadar gayrisafi yurt içi hasılanın yüzde 5’ine çıkarma konusunda anlaşmaya varmıştı.
Rutte, artık asıl tartışmanın daha fazlasının yapılıp yapılmaması değil, verilen taahhütlerin ne kadar hızlı şekilde somut kapasiteye dönüştürüleceği olduğunu belirtti. Bu çerçevede NATO ülkelerinin yalnızca bütçe artırımıyla yetinmemesi, aynı zamanda savunma sanayi üretimini de hızlandırması gerektiğini ifade etti.
“Taahhütler Kapasiteye Dönüşmeli”
Rutte’ye göre NATO’nun karşı karşıya olduğu güvenlik ortamı, müttefiklerin daha hızlı ve kararlı adımlar atmasını zorunlu kılıyor. Genel Sekreter, Atlantik’in her iki yakasında savunma üretiminin artırılması gerektiğini vurguladı.
Sürekli ve istikrarlı yatırım artışlarının önemine işaret eden Rutte, müttefiklerin savaş kabiliyetlerini güçlendirmesinin NATO’nun caydırıcılığı açısından temel bir ihtiyaç olduğunu söyledi. Bu yaklaşımın, Ankara Zirvesi’ne giden süreçte ittifakın öncelikli başlıklarından biri olması bekleniyor.
NATO 3.0 Dönemi Vurgusu
Mark Rutte, açıklamalarında “NATO 3.0” ifadesini kullanarak ittifak içinde yeni bir döneme işaret etti. Rutte, NATO’daki sorumluluk dengesinin değiştiğini ve Avrupa ile Kanada’nın savunma alanında daha fazla yatırım yaptığını belirtti.
Bu dönüşümün konvansiyonel savunmada daha fazla sorumluluk üstlenme anlamına geldiğini kaydeden Rutte, değişimin NATO komuta yapısına da yansıdığını söyledi. Buna göre Avrupa, üç Müşterek Kuvvet Komutanlığına liderlik edecek. ABD ise üç bileşen komutanlığını yönetecek.
Rutte, bu süreci “daha güçlü bir NATO içinde daha güçlü bir Avrupa” hedefiyle tanımladı ve dönüşümün NATO 3.0 olarak görülebileceğini ifade etti.
Ukrayna’ya Destek Masada Olacak
Helsingborg’daki toplantının önemli gündem maddelerinden biri de Ukrayna’ya verilen desteğin sürdürülmesi olacak. NATO Genel Sekreteri Rutte, Ukrayna Dışişleri Bakanı Andrii Sybiha’nın da toplantıya katılacağını açıkladı.
Bakanların, Ukrayna’ya desteğin uzun vadede nasıl güçlü, sürdürülebilir ve öngörülebilir şekilde devam ettirileceğini değerlendireceği belirtildi. NATO’nun Ukrayna politikası, Ankara Zirvesi öncesinde ittifakın güvenlik gündeminin en önemli başlıklarından biri olmayı sürdürüyor.
Toplantının Ana Teması “Uygulama” Olacak
Rutte, Helsingborg toplantısının ana temasının “uygulama” olacağını söyledi. Bu kapsamda caydırıcılık ve savunma planlarının hayata geçirilmesi, daha güçlü ve daha adil bir NATO’nun inşa edilmesi, Ukrayna’ya desteğin sürdürülmesi ve ittifak genelinde yaklaşık bir milyar insanın güvenliğinin sağlanması başlıkları öne çıkacak.
NATO Dışişleri Bakanları’nın İsveç’te yapacağı toplantı, Ankara Zirvesi öncesinde ittifakın yol haritasını netleştirmesi açısından kritik bir hazırlık süreci olarak değerlendiriliyor.
