TBMM Genel Kurulu'nda, Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) personelinin özlük haklarının düzenlenmesi ile sözleşmeli erbaş ve erlere kamuda istihdam verilmesine yönelik Uzman Erbaş Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi kabul edildi. Meclis Başkanvekili Tekin Bingöl başkanlığında toplanan Genel Kurulda, 17 maddeden oluşan bu teklifle ilgili görüşmeler yapıldı ve ardından oylama gerçekleştirildi.
Kamuda İstihdam ve Özlük Hakları Düzenlemeleri
Yeni kanun teklifinin hayata geçirilmesiyle, Türk Silahlı Kuvvetleri’ndeki personelin özlük hakları iyileştirilecek ve sözleşmeli erbaş ile erlerin kamu sektöründe istihdam edilmeleri sağlanacak. Bu uygulama kapsamında, en az yedi yıl TSK’da görev yapmış ve başvuru tarihinde 41 yaşını geçmemiş erbaş ve erler, çeşitli kamu kurum ve kuruluşlarında istihdam edilebilecek. Alım yapılacak pozisyonlar arasında infaz ve koruma memurluğu, çarşı ve mahalle bekçiliği, orman muhafaza memurluğu gibi görevler bulunuyor. Bu değişiklik, TSK personelinin kariyerine yeni bir yön vermek üzere tasarlandı.
Harcırah Kanunu’ndaki Yenilikler
Tebliğ edilen kanunla birlikte, Harcırah Kanunu'nda önemli değişiklikler de yapıldı. Askeri birliklerde görev yapan personele uygulanan gündelik ödemelerinde yeni kurallar belirlendi. Özellikle, denizaltı gemilerinde görev yapan, fakat yurtiçinde konaklama imkanına sahip olmayan personelin, konaklama giderlerinin ödenmeyeceği hükmü getiriliyor. Bu durum, askeri personelin maddi koşullarını etkileyeceğinden dolayı dikkatle takip edilecek.
İç Hizmet Kanunu’nda Değişiklikler
Türk Silahlı Kuvvetleri İç Hizmet Kanunu’nda yapılan düzenlemelerle, orduevleri, askeri gazinolar ve kışla gazinoları gibi yapılar askeri alan olarak değerlendirilecek. Bu değişiklik, TSK’nın farklı hizmet birimlerinin daha kapsamlı bir yönetim altında toplanmasını amaçlıyor. Böylece, bu mekanların askeri bina statüsü kazanması sağlanmış oluyor. Bu yeni yaklaşım, TSK’nın lojistik ve sosyal ihtiyaçlarının daha etkin bir şekilde karşılanmasına zemin hazırlıyor.
Personel Alımına İlişkin Yasal Değişiklikler
Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu'nda yapılan bu düzenleme ile, TSK’dan ayrılmış ancak yeniden hizmete alınmak istenen astsubaylarla ilgili değişiklikler yapıldı. Daha önce, her sebepten dolayı silahlı kuvvetlerden ayrılan astsubayların, tekrar muvazzaf olarak hizmete giremeyecekleri kesin olarak belirlenmişti. Ancak yapılan bu yeni düzenlemeyle, yalnızca subaylar için geçerli olan bir istisna eklenerek, silahlı kuvvetlerden farklı nedenlerle ayrılan subayların tekrar hizmete alınmamaları gerektiği hükme bağlanıyor.
Uzman Erbaşlık Sürecinde Önemli Değişiklikler
Uzman erbaşların astsubaylığa geçiş şartları, yeni kanunla birlikte yeniden düzenleniyor. Artık, uzman erbaşların astsubaylığa geçişinde sicil notu şartı aranmayacak. Müracaat tarihi itibarıyla en az dört yıllık sicil notu geçmişi olan uzman erbaşlar, belirlenen kriterlere uygunluk göstermeleri halinde astsubay çavuşu olarak atanabilecekler. Ayrıca, astsubaylık için başvuracak olan uzman erbaşların aldıkları sicil notlarının, tam not üzerinden en az yüzde 90 veya daha fazlasında olması bekleniyor.
Başarı Ölçme Sisteminde Yenilikler
Uzman erbaşlığa geçiş sürecinde adayların, fiziki yeterlilik ve değerlendirme testlerini başarıyla geçmeleri gerekecek. Bu kapsamda yapılacak yazılı veya mülakat sınavlarında en az 50 puan almak şartı getirilmiş durumda. Adayların başarı seviyeleri, fiziksel yeterlilik ve değerlendirme sınavlarının yanı sıra genel kültür ve meslek bilgisi konularını içeren yazılı sınavla belirlenecek. Ayrıca, mülakat sürecinde de adayların kişisel becerileri ve psikolojik durumları ele alınarak, 100 üzerinden değerlendirilerek not verilecektir.
Sözleşmeli Erbaş ve Er Kanunu'nda önemli değişiklikler yapılmaya başlandı. Yeni düzenlemeye göre; seferberlik, savaş veya terörle mücadele gibi zorunlu durumlar dışında, sözleşmeli erbaş ve er olarak en az 7 yıl hizmet süresini tamamlayarak ayrılanlardan nitelik belgesi olumlu olanlar, kamu kurumlarında çeşitli pozisyonlarda görevlendirilmek için başvuruda bulunabilecekler. Söz konusu kişiler, ilgili mevzuatlardaki diğer şartları karşıladıktan sonra, 41 yaşını doldurmamış olmaları durumunda infaz ve koruma memurluğu, çarşı ve mahalle bekçiliği, orman muhafaza memurluğu gibi pozisyonlara atanabilecek.
Başvuru Süreçleri ve Yenileme
Bu düzenlemeden yararlanmak isteyenlerin her yıl başvuru yapmaları gerekecek. Bu başvurularla birlikte, İçişleri veya Milli Savunma Bakanlığı, alım şartlarına ilişkin kişisel bilgileri, Ekim ayı sonunda Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına iletmek zorunda olacak. Adayların her yıl başvuru süreçlerini yenilemeleri esas olacak. Ancak, belirtilen bilgiler, otomatik olarak atama sağlamak için yeterli olmayacaktır; bu kişilerin diğer kriterlere de uyması gerekecek.
Kontenjan ve Atama İzinleri
Kamu kurumları, alım yapacakları kontenjanların yüzde 10'unu sözleşmeli erbaş ve erlerden oluşan bu grubun alımına ayırmak zorunda olacak. Her yıl, alım şartlarıyla birlikte Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına, Aralık ayı sonuna kadar yapılacak bildirimler gerekiyor. Önceki yıllara ait kontenjanlar ise, yeni yılı etkilemeden kullanılabilecek ve yeni atama süreçlerine tabi olmayacaktır.
Sınav Süreci ve Değerlendirme
İçişleri veya Milli Savunma Bakanlığından gelen listeye göre atamaya tabi tutulan adaylar, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından belirlenen şartları taşıyanlardan oluşacak. Sözlü sınav süreci, 1 Mart cephesinde gerçekleştirilecek olan yerleştirme ile başlayacak. Yayımlanacak kılavuzda yer alan şartları sağlayan adaylar arasından seçilenlerin, kura ile belirlenen bir miktarı, tercihleri doğrultusunda belirlenecek. Sınavda başarılı olanlar için atama süreçleri de hızlandırılmış olacak.
Sözlü Sınav Kriterleri
Sözlü sınavlarda adayların, genel kültür, muhakeme yeteneği, özgüven, ikna kabiliyeti ve bilimsel-gelişmeler hakkındaki bilgileri değerlendirilecek. Sınav, her bir aday için oluşturulan komisyon tarafından, belirtilen kriterlere göre ayrı ayrı değerlendirilecek ve sonuçlar tutanaklarla kaydedilecek. En yüksek puanlar, adayların genel performansını yansıtacak şekilde toplam değerlendirmeye tabi tutulacak.
Eğitim Süreçleri ve Mevcut Şartlar
Sözleşmeli erbaş ve erlerden ayrılanların, özel güvenlik eğitimi alma şartı, bazı durumlarda askıya alınacak. Silah taşıyacak olanlar için sadece belirli eğitim seviyeleri gereken alanlarda geçerlilik arz edecek. Güncel mevzuatlara göre bu alanlarda eğitim pencereleri ve gerekliliklerini sağlayan bazı düzenlemeler, yeni katılımcılar için esnetilirken, yerel güvenlik ihtiyaçları da göz önüne alınacak.
Uzman Erbaş Kanununda Yapılan Değişiklikler
Uzman Erbaş Kanunu'na "sicil" alanının eklenmesi ile uzman erbaşların performanslarını ölçümleyebilmek için gerekli bir düzenleme getirilmektedir. Bu yeni düzenlemede, sicil yıllarının başlangıcı 2 Mayıs tarihi olarak belirlenecek ve sonraki tarihleri kapsayacak şekilde uygulanacak. Uzman erbaşların sözleşme imzaladıktan sonraki 2 Mayıs tarihi itibarıyla sicil belgeleri tanzim edilecek olup, süreçlerin şeffaf ve net bir şekilde yürütülmesi hedefleniyor.
Kamu Taşınmazları İle İlgili Değişiklikler
Kamulaştırılması gereken taşınmazlara ilişkin olarak, 12 Ocak 1963 tarihinden sonra bu taşınmazlarla ilgili ileri sürülen talepler kabul edilmeyecek. Bu durum, mevcut süreçlerdeki adalet mekanizmasını da etkileyecek olan yeni bir yasak niteliğine sahip. Kamulaştırma ile ilgili tüm yargılama süreçlerinde harçlar ve ücretler açısından standartlaştırma sağlanacak. Taşınmazların tescil süreçleri ise, ilgili kamu kurumlarına bağlı olarak yürütülecek. Dava süreçleri ve malvarlığı sorunları açısından atılacak adımlar, yatırımcı ve mülk sahipleri için daha fazla netlik sağlayacak bir çerçevede düzenleniyor.
