CHP Grup Başkanvekili Rahmi Aşkın Türeli, Türkiye’de çalışma yaşamında yaşanan sorunlara ilişkin değerlendirmelerde bulundu. İşsizlik verilerinden kayıt dışı istihdama, sendikalaşma oranlarından işçilerin örgütlenme hakkına kadar birçok başlıkta açıklama yapan Türeli, mevcut göstergelerin çalışma hayatındaki sorunların boyutunu ortaya koyduğunu savundu.
CHP’li Türeli çalışma hayatındaki tabloya dikkat çekti: “Gerçek işsiz sayısı 12 milyon 188 bin” başlığıyla öne çıkan açıklamada Türeli, resmi işsizlik oranlarının Türkiye’deki çalışma hayatının tamamını yansıtmadığını ifade etti.
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 49’uncu maddesine işaret eden Türeli, çalışmanın herkes için hem bir hak hem de ödev olduğunu hatırlatarak devletin çalışanların hayat seviyesini yükseltmek ve çalışma hayatını geliştirmek için gerekli tedbirleri almakla yükümlü olduğunu belirtti.
Türeli’den işgücüne katılım oranı vurgusu
Türkiye’de açıklanan işsizlik oranlarının yüzde 8 seviyelerinde olmasına dikkat çeken Türeli, bu rakamların düşük işgücüne katılım oranı üzerinden hesaplandığını söyledi.
Türeli’nin verdiği bilgilere göre Türkiye’de çalışma çağındaki nüfusun yaklaşık yüzde 53’ü işgücüne katılıyor. OECD ortalamasının ise yüzde 73 seviyesinde olduğunu belirten Türeli, Türkiye’de işgücüne katılım oranının OECD ortalamasına yaklaşması halinde işsizlik oranlarının mevcut seviyelerin çok üzerine çıkabileceğini savundu.
Resmi işsizlik rakamlarının tek başına yeterli olmadığını belirten Türeli, geniş tanımlı işsizlik ya da atıl işgücü göstergelerinin dikkate alınması gerektiğini ifade etti.
Türeli, iş bulma umudunu kaybettiği için iş aramayanlar ile çalışmak istediği halde resmi iş arama kanallarını kullanmayan kişilerin de hesaba dahil edilmesi durumunda oranın yüzde 30’un üzerine çıktığını söyledi.
CHP’li Türeli, bu kapsamda işsiz sayısının 2,7-3 milyon kişiyle sınırlı olmadığını savunarak geniş tanımlı değerlendirmede 12 milyon 188 bin kişilik bir rakamdan söz etti.
“Her dört çalışandan biri kayıt dışı”
Türeli’nin gündeme getirdiği bir diğer konu ise kayıt dışı çalışma oldu. Türkiye genelinde kayıt dışı çalışmanın yüzde 25 seviyesinde olduğunu ifade eden Türeli, bu oranın her dört çalışandan birinin kayıt dışında olduğu anlamına geldiğini belirtti.
Tarım sektöründeki tabloya ayrıca dikkat çeken Türeli, kayıt dışı çalışma oranının bu alanda yüzde 82 seviyesine kadar çıktığını söyledi.
Sendikalaşma oranlarının da düşük kaldığını belirten Türeli, oranı yüzde 13,8 olarak ifade etti ve yaklaşık 4,8 milyon kişinin sendikalı olduğuna ilişkin rakamı paylaştı. Türeli, çalışanların örgütlenme imkanlarının geliştirilmesi gerektiğini savundu.
Panelsan’daki sendikal örgütlenme sürecini gündeme getirdi
Türeli açıklamasında Ankara’nın Polatlı ilçesindeki Organize Sanayi Bölgesi’nde faaliyet gösteren Panelsan işyerinde yaşandığı belirtilen sendikal örgütlenme sürecine de yer verdi.
Açıklamaya göre Birleşik Metal-İş Sendikası’nın yetki başvurusunun ardından Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından olumlu yetki tespiti yapıldı. Ancak işveren ile sendika arasında uyuşmazlık yaşandığı ve sendikal örgütlenmeye yönelik itirazların gündeme geldiği belirtildi.
Türeli, sendikaya üye çalışanlar üzerinde baskı kurulduğu ve iki işçinin işten çıkarıldığı yönündeki iddiaları aktararak işçilerin fabrika önünde eylemlerini sürdürdüğünü ifade etti.
Sendikaların demokrasi, sosyal hukuk devleti ve çalışma barışının vazgeçilmez kurumlarından biri olduğunu vurgulayan Türeli, çalışanların sendikalaşma hakkına yönelik baskı ve müdahalelerin kabul edilemeyeceğini söyledi.
Yetkili kurumlara çağrı
CHP Grup Başkanvekili Rahmi Aşkın Türeli, Panelsan’daki sürece ilişkin yetkili kurumlara da çağrıda bulundu.
İşçilerin dile getirdiği iddiaların hızlı şekilde araştırılması gerektiğini belirten Türeli, işten çıkarılan çalışanların haklarının korunmasını ve sendikal hakların güvence altına alınması için gerekli adımların atılmasını istedi.
Türeli’nin açıklaması; işsizlik, işgücüne katılım, kayıt dışı istihdam ve sendikal örgütlenme başlıklarında Türkiye’deki çalışma yaşamına ilişkin tartışmaları yeniden gündeme taşıdı.
