CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, tarım ve hayvancılık alanındaki mevcut sorunlara dikkat çekerek, Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı'nın son açıklamalarını eleştirdi. Üreticilerin karşı karşıya olduğu zorlukları vurgulayan Gürer, hükümetin tarım politikalarının etkili bir şekilde uygulanamadığını savundu.
BAKANIN HEDEFLERİ VE İTHALAT SÜREKLİLİĞİ
CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı'nın, Devlet Su İşleri'nde düzenlenen 2024 yılı değerlendirme toplantısında yaptığı açıklamalara yanıt verdi. Bakanın, Suriye'nin tarımsal ihtiyaçlarını değerlendirdiği belirterek destek sağlayacakları ve 14 kişilik bir ekip ile bu süreçte çalışacaklarını açıkladığını ifade etti. Ancak, Gürer, bu tür planların daha önceki bakanlar tarafından da dile getirildiğini ancak sonuç vermediğini vurguladı. Bakan Yumaklı’nın Türkiye'nin hayvancılık sektöründe üç yıllık bir hedef belirlediğini ancak geçmişte de benzer sözlerin verildiğini belirten Gürer, Türkiye’nin 2010 yılından beri hayvan ithalatının kesintisiz sürdüğüne dikkat çekti. Bu durumu eleştirirken, bakanlıkların üç yıllık hedeflerinin sürekli değiştiğini ve ithalatın devam ettiğini vurguladı. Ayıca, hayvan ithalatının sürdüğü dönemde et fiyatlarının da astronomik şekilde arttığına işaret etti.
İTHALAT VE ÜRETİMİ ETKİLEYEN FAKTÖRLER
Gürer, bakanların genellikle üç yıllık hedefler belirlediklerini ama görev sürelerinin yeterince uzun olmadığını kaydetti. Her bakan değişikliğinde, ithalatın devam ettiğini ifade eden Gürer, son iki yılda 1 milyon 200 bin baş hayvan getirildiğini söyledi. Ayrıca, canlı hayvan, et ve yem ithalatının bu dönemde büyük bir artış gösterdiğini belirtti. 2010 ile 2024 yılları arasında canlı hayvan ve et ithalatı için 11 milyar 357 milyon dolarlık bir ödeme yapıldığını vurgulayan CHP milletvekili, bu büyük ithalatın yanı sıra et fiyatlarındaki artışa da değindi. Geçmişte kilogramı 12 lira olan etin günümüzde 400 liraya kadar çıktığını ifade etti.
GEÇMİŞ UYGULAMALARDAN DERSLER
Ömer Fethi Gürer, geçmişte Tarım ve Orman Bakanlığı'nın Sudan, Nijer ve Venezuela ile yaptığı tarım anlaşmalarının başarı getirmediğini kaydetti. Yumaklı’nın açıklamalarının yeterli olmayacağını savunarak, önceki bakanların benzer girişimlerinde olumsuz sonuçların yaşandığını belirtti. Bu anlaşmaların çoğunun ya iptal edildiğini ya da başarısızlıkla sonuçlandığını ifade ederek, bakanlığın uyguladığı politikaların tetikleyici bir güç oluşturmakta yetersiz kaldığını vurguladı. Gürer, İran ile tarımsal ilişkilere dair de aynı olumsuz durumun devam ettiğini, bu ilişkilerin gelişmesinin yeterince olumlu sonuçlar doğurmadığını hatırlattı.
2025 YILINDA ZOR NOKTALAR
Gürer, 2025 yılının tarım sektörü için zor geçeceğini öngördü. Dünyada emtia fiyatlarının artış göstermesinin Türkiye'deki yem ve gübre fiyatlarına da yansıyacağını belirtti. Ülkenin bu konuda dışa bağımlı olduğuna işaret eden Gürer, gübre fiyatlarının son bir ayda büyük oranda yükseldiğini ve dolayısıyla çiftçilerin gübre kullanma imkanlarının azalabileceğini söyledi. Bu durumun, üretim sürecini doğrudan etkileyerek tarımsal faaliyetlerin sürdürülebilirliğini tehdit ettiğini ifade etti.
YÜKSEK GEÇİŞ ÜCRETLERİ VE MALİYETLER
Ömer Fethi Gürer, Ankara-Niğde arasında otomobil geçiş ücretlerinin hızla arttığını, bu artışın ürün fiyatlarını olumsuz yönde etkilediğini ifade etti. Otoyolun geçiş ücretinin 420 liradan 590 liraya, gidiş gelişin ise 1.180 liraya yükseldiğini kaydeden Gürer, kamyonlar için de benzer yüksek geçiş ücretleri belirlendiği konusunda uyardı. Küçük bir kamyonun tek yön için 835, büyük kamyonun 1.035 ve tırların ise 1.245 liraya kadar yükseldiğini belirtti. Bu artışların doğal olarak tarımsal ürünlerin maliyetlerini artırdığını vurguladı.
GİRDİ MALİYETLERİ VE ÇİFTÇİLERİN ZORLUKLARI
Gürer, tarım sektöründe girdi maliyetlerinin sürekli artmasının çiftçilerin üretim yapma kabiliyetini zora soktuğunu belirtti. Bununla birlikte gübre, tohum, tarım ilaçları ve diğer giderler gibi temel maliyetlerin yanı sıra işçi maliyetlerinin de hızla yükseldiğini söyledi. Bu artışların tarım üretimine olumsuz yansıdığını ifade etti. Çiftçilerin, maliyetlerin yükselmesi yüzünden üretim yapmakta zorlandığını ve tarım ürünlerinin fiyatlarının artış göstereceğini öngördü.
KURAKLIĞIN ETKİLERİ
CHP milletvekili Ömer Fethi Gürer, kuraklık koşullarının bu yıl tarım alanında yarattığı tehditlerden de bahsetti. Beklenen yağışların gerçekleşmediği birçok bölgede üretimin olumsuz etkileneceği noktasında uyarılarda bulundu. Rekolte kaybının kaçınılmaz olduğunu ve önceki yıllarda yaşanan düşüşlerin devam etme olasılığının yüksek olduğunu belirtti. Özellikle gıda fiyatlarının da artmasına sebep olacağını ifade ederek, bunun Türkiye'nin dışa bağımlılığını daha da artıracağını dile getirdi.
SULAMA SORUNU VE SU KAYNAKLARI YETERSİZLİĞİ
Gürer, Türkiye’nin sulama sorunlarına dikkat çekerek, kuraklık nedeniyle su kaynaklarının azaldığını ifade etti. Modern sulama yöntemlerinin benimsenmediğini ve hala geleneksel yöntemlerin sürdüğünü savundu. Yağmurlama ve damlama sulama sistemlerinin geliştirilmesinin zorunlu olduğunu belirterek, İç Anadolu’da yeraltı sularının azalmasının ciddi sonuçlar doğurduğunu kaydetti. Bu bağlamda su yönetimi ile ilgili etkin projelerin hayata geçirilmesi gerektiğini vurguladı.
TARIM POLİTİKALARINA YENİ YAKLAŞIMLAR
Ömer Fethi Gürer, tarım politikalarının 2025 için olumuz etkiler yaratacağı konusunda uyarılarda bulunarak, mevcut sorunların giderilmediği takdirde üretim kayıplarının yaşanacağını dile getirdi. Emekli ve dar gelirli kesimin, istedikleri ürünleri alabilmesi için gerekli fiyatların oluşması konusunda endişelerini bildirdi. Ayrıca, sübvansiyonların artırılması ve tarım kesimindeki girdi maliyetlerinin düşürülmesi gerektiğini belirterek, bunun çiftçiler için önemli bir destek olacağını ifade etti.
MALİYET ARTISLARI VE DENETİM GEREKSİNİMİ
Gürer, girdi maliyetlerinin artışının yanı sıra tarımda daha sıkı denetimlerin yapılması gerekliliğini de ortaya koyarak, sağlığa zarar veren maddelerin kontrolünün artırılması gerektiğini vurguladı. Türkiye'nin ithal ettiği tarımsal ürünlerin denetim süreçlerinin yeterince belirgin olmadığını ifade eden Gürer, bu konudaki şeffaflığın artırılmasının önemine değindi. Sürdürülebilir tarım politikalarının oluşturulması için gerekli adımların atılması gerektiğine işaret etti.
