İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB), Düzce ve Gölcük depremlerinden elde edilen tecrübeleri değerlendirmeye alarak, şehirdeki deprem risklerini yeniden analiz etti. Bu kapsamda, İBB ve Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi Deprem Araştırma Enstitüsü ortaklığında "İstanbul İli Olası Deprem Kayıp Tahminlerinin Güncellenmesi Projesi-2019" adlı bir çalışma başlatıldı.
Projenin Çıktıları ve Yerel Analizler
İlk olarak, Deprem Risk Yönetimi ve Kentsel İyileştirme Daire Başkanlığı tarafından yürütülen bu projede, elde edilen veriler detaylı bir şekilde özelleştirildi. İstanbul’un 39 ilçesi için düzenlenen “İlçe Olası Deprem Kayıp Tahmini Kitapçıkları” ile ilçe bazında kapsamlı analizler ve haritalama çalışmaları gerçekleştirildi. Bu kitapçıklarda, potansiyel bir deprem senaryosunda ilçe ve mahallelerde beklenen bina hasarları, can kaybı ve yaralanma sayıları, altyapı hasarları ile geçici barınma gereksinimleri gibi unsurlar detaylı bir biçimde incelendi ve rapor haline getirildi.
Hasar Tahminleri ve Alandaki Geçici Barınma İhtiyacı
Bu çalışma sayesinde her bir ilçe için özel sorunlar belirlenerek, İstanbul'da yıkıcı bir depremin hangi hasarlara neden olabileceği net bir şekilde ortaya kondu. Kitapçıklar, ilçelere dair genel bilgiler ile bina, altyapı ve nüfus verilerini içeriyor. Ayrıca, elde edilen analizler ve senaryo depremleri sonucunda beklenilen hasar görecek bina sayıları, can kaybı ve yaralanma tahminleri ile bu verilerin mekânsal dağılımları gözler önüne serildi. Doğal gaz, içme suyu ve atık su sistemlerinde meydana gelebilecek hasarların yanı sıra geçici barınma ihtiyacı bilgileri de sunulmakta.
İnteraktif Bilgi Paylaşımı ve Erişim Kolaylığı
İstanbul’daki 39 ilçeye ait hazırlanan kitapçıklar, halkın erişimine açık bir şekilde resmi web sitesi üzerinden paylaşıldı. Bu web sitesini ziyaret eden vatandaşlar, oturdukları bölgede olası bir deprem durumunda kaç binanın hafif veya ağır hasar göreceği, olası can kaybı ve yaralanma sayıları hakkında doğru bilgilere ulaşabilecekler. Bu tür bilgilerin kamuoyuyla paylaşılması, toplumun bilinçlenmesine ve hazırlıklı olmasına katkı sağlayacak bir adım olarak değerlendirilmektedir.
İlçelere Göre Muhtemel Bina Hasarları
Hazırlanan raporda, İstanbul'un çeşitli ilçelerinde orta ve ağır hasar görebilecek binaların sayıları detaylı bir şekilde verildi. Örneğin, Arnavutköy'de 2 bin, Ataşehir'de 3 bin, Bağcılar'da 10 bin, Bakırköy'de 6 bin, Beyoğlu'nda 4.200, Büyükçekmece'de 9 bin, Çatalca'da 2 bin, Esenler'de 5 bin, Fatih'te 15 bin, Kâğıthane'de 2 bin, Kartal'da 4 bin, Küçükçekmece'de 13 bin, Sancaktepe'de 3 bin, Silivri'de 9 bin, Sultanbeyli'de 45 bin, Tuzla'da 7 bin ve Üsküdar'da 4 bin yapının, olası bir depremde orta ile üzeri hasar alması beklenmektedir.
Geçici Barınma Gereksinimi Analizi
Olası bir deprem sonrası, bazı ilçelerde büyük bir geçici barınma ihtiyacı doğması muhtemel. Örneğin, Avcılar'da 35 bin, Başakşehir'de 13 bin 500, Beylikdüzü'nde 27 bin, Çekmeköy'de 4 bin, Esenyurt'ta 67 bin 410, Gaziosmanpaşa'da 14 bin, Kadıköy'de 17 bin, Maltepe'de 20 bin, Pendik'te 28 bin, Ümraniye'de 16 bin, Sarıyer'de 6 bin 600, Sultangazi'de 10 bin, Şile'de 900 ve Zeytinburnu'nda 31 bin hane için geçici barınma ihtiyacı ortaya çıkacağı öngörülmektedir.
Yaşlı Binaların Durumu
Yapıların yaş durumlarına dair yapılan analizlerde, Bahçelievler'de yapıların yüzde 83'ü, Bayrampaşa'da yüzde 91'i, Beykoz'da üçte ikisi, Güngören'de yüzde 90'ı ve Şişli'de yüzde 92'si 20 yaş ve üzeri olarak kaydedildi. Beşiktaş'ta yaklaşık yarısı, Adalar'da yarıdan fazlası, Eyüp'te ise üçte biri 40 yaş üstünde olan binalar arasında bulunmakta. Bu durum, olası bir depremin etkilerini daha da önemli hale getirip, müdahale gereksinimlerini artırmaktadır.
