İspanya erken seçime gidiyor. Başbakan Pedro Sanchez, ülkenin siyasi takvimini öne çekerek genel seçimlerin 29 Kasım 2026 Pazar günü yapılacağını açıkladı.
Sanchez, erken seçim kararını başkent Madrid’deki Başbakanlık konutu Moncloa’da yaptığı ulusa sesleniş konuşmasıyla duyurdu. Karar öncesinde İspanya Kralı 6. Felipe’yi bilgilendirdiğini belirten Sanchez, parlamentonun feshedilmesi için Bakanlar Kurulunu olağanüstü toplantıya çağırdı.
Seçim kararının ve parlamentonun feshedilmesine ilişkin düzenlemenin 6 Ekim’de İspanya Resmî Gazetesi’nde yayımlanması bekleniyor. Böylece ülkede seçim takvimi resmen başlayacak.
İspanya’da erken seçim ne zaman?
İspanya’da erken genel seçim 29 Kasım 2026 Pazar günü gerçekleştirilecek. Seçmenler, parlamentonun alt kanadı Temsilciler Kongresi ile üst kanadı Senatonun yeni üyelerini belirlemek için oy kullanacak.
Seçimin ardından Temsilciler Kongresinde çoğunluğu sağlayan parti veya partilerin oluşturacağı koalisyon hükümeti kuracak. Hükümetin kurulabilmesi için başbakan adayının parlamentodan güvenoyu alması gerekecek.
İspanya’daki genel seçimin normal şartlarda 2027 yılında yapılması bekleniyordu. Sanchez’in kararıyla birlikte seçim yaklaşık bir yıl öne çekildi.
Erken seçim kararının nedeni ne?
Pedro Sanchez’in erken seçim kararının arkasında, hükümetin konut krizine çözüm amacıyla hazırladığı iki kararnamenin parlamentoda reddedilmesi bulunuyor.
Bakanlar Kurulu tarafından 29 Eylül’de kabul edilen düzenlemeler, 2 Ekim’de Temsilciler Kongresinde yapılan oylamada yeterli desteği alamadı. Kararnamelerde tahliyelerin sınırlandırılması, kiracıların korunması ve emlak spekülasyonunun azaltılmasına yönelik önlemler yer alıyordu.
Sağ partilerin karşı çıktığı düzenlemelerin reddedilmesi, azınlık hükümetinin parlamentodaki kırılganlığını yeniden ortaya çıkardı. Sanchez, hafta sonu boyunca İspanyol Sosyalist İşçi Partisinin önde gelen isimleriyle görüşmeler yaptıktan sonra erken seçim kararı aldı.
Konut krizi seçim kampanyasının merkezinde olacak
İspanya’da yükselen kiralar, konut arzındaki yetersizlik ve tahliye kararları son dönemde kamuoyunun en önemli gündem maddeleri arasında yer alıyor. Ülkenin farklı şehirlerinde uygun fiyatlı konuta erişim talebiyle geniş katılımlı gösteriler düzenlendi.
Madrid’de 87 yaşındaki bir kadının kira denetimine tabi evinden tahliye edilmesinin kamuoyuna yansıması, konut krizine yönelik tepkileri daha da artırdı. Hükümetin hazırladığı kararnamelerin bu olayın ardından parlamentoda reddedilmesi, siyasi tartışmayı büyüttü.
Sanchez’in seçim kampanyasını sosyal konut, kiracı hakları ve emlak piyasasının düzenlenmesi üzerine kurması bekleniyor. Muhalefetin ise hükümeti konut krizini ağırlaştırmak, yolsuzluk iddialarını yönetememek ve düzensiz göç konusunda yetersiz kalmakla eleştirmesi öngörülüyor.
Sanchez azınlık hükümetine liderlik ediyordu
Pedro Sanchez, 2018 yılından bu yana İspanya Başbakanlığı görevini yürütüyor. Sanchez liderliğindeki İspanyol Sosyalist İşçi Partisi, 2023 genel seçimlerinin ardından sol parti Sumar ile koalisyon hükümeti kurmuştu.
Ancak iki partinin milletvekili sayısı, parlamentoda tek başına çoğunluk sağlamak için yeterli olmadı. Hükümet, yasa ve bütçe çalışmalarında Katalan ve Bask partileri başta olmak üzere daha küçük siyasi oluşumların dışarıdan desteğine ihtiyaç duydu.
Bu yapı, Sanchez hükümetinin önemli düzenlemeleri parlamentodan geçirmesini zorlaştırdı. Konut kararnamelerinin reddedilmesi, hükümetin desteğini koruyamadığını gösteren son gelişme oldu.
Sanchez’in rakibi Alberto Nunez Feijoo
Erken seçimin en önemli yarışının Pedro Sanchez ile merkez sağ Halk Partisinin lideri Alberto Nunez Feijoo arasında geçmesi bekleniyor. Halk Partisi, mevcut parlamentoda en fazla sandalyeye sahip siyasi oluşum konumunda bulunuyor.
Feijoo, erken seçim kararının ardından seçmenlerin ülkenin geleceği hakkında karar vereceğini belirterek sandık çağrısını memnuniyetle karşıladı. Halk Partisinin tek başına iktidar çoğunluğuna ulaşamaması durumunda sağcı Vox ile iş birliği yapıp yapmayacağı seçim sürecinin önemli tartışma başlıklarından biri olacak.
Son kamuoyu araştırmalarında Halk Partisi yüzde 31,6, Sanchez’in Sosyalist İşçi Partisi yüzde 27,4 ve Vox yüzde 18,4 civarında gösteriliyor. Ancak seçim kampanyası, kurulacak ittifaklar ve konut krizine yönelik tartışmaların oy oranlarında değişiklik yaratabileceği değerlendiriliyor.
İspanya’daki erken genel seçim yalnızca yeni hükümeti belirlemeyecek. Sonuçlar, ülkenin konut, göç, ekonomi, çevre ve Avrupa Birliği politikalarının yönü üzerinde de belirleyici olacak.
