23 Temmuz 2018, Pazartesi

Haberin Kalbi - Türkiye'nin En Güncel Haber Sitesi

Karatay’ın ‘aşılarda alüminyum var’ açıklaması tepki çekti. Peki aşılarda neden alüminyum kullanılıyor?

Karatay’ın ‘aşılarda alüminyum var’ açıklaması tepki çekti. Peki aşılarda neden alüminyum kullanılıyor?

Prof. Dr. Canan Karatay, katıldığı bir toplantıda grip aşısı ile ilgili şunları söylemişti: Aşıların içinde alüminyum ve cıva var. Eskiden cıva vardı şimdi daha ucuz diye alüminyum kullanılıyor. Biliyorsunuz, alüminyum Alzheimer sebebidir. Onun için D vitamini en güçlü aşıdır. Bakın Kanada, domuz gribi zamanında ‘ben halkıma aşı yaptırmayacağım' dedi ve bedava D vitamini dağıttı. Geçen hafta İngiliz Sağlık Bakanlığı çok önemli bir çalışma yayınladı ve bütün hamilelere ve doğurganlık yaşında olan kadınlara bedava D vitamini dağıttı. D vitamin eksikliğinden kısırlık oluyor. İyot eksikliğinden kısırlık oluyor.

Karatay’ın bu açıklamasına karşılık Sağlık Bakanlığı Bağışıklama Danışma Kurulu Üyesi, Hacettepe Üniversitesi Öğretim Üyesi ve Enfeksiyon Hastalıkları Derneği Başkanı Prof Dr. Mehmet Ceyhan, aşı yaptırmaya karşı halkta bir endişe yarattığı sebebiyle Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı’na suç duyurusunda bulundu. Ceyhan’ın bu hareketine karşı Karatay da kendini savunarak, “Herkes fikrini açıkça söyleyebilir, ben 50 yıllık bir hekimim. Dört kıtada hekimlik yaptım, istediğim gibi konuşurum. Bana niye hücum ediyorlar, 7 sene önce yazılan kitaplarda bunlar var, onları okusunlar. Bana hücum etmesinler” dedi.

BİR TEPKİ DE EGE ÜNİVERSİTESİ’NDEN

Ege Üniversitesi Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları Bilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Zafer Kurugöl de Prof. Dr. Canan Karatay’ın aşı karşıtı sözlerine tepki gösterenler arasında. Türkiye’de sadece karma aşı ile yılda 2 milyon vakanın ve 20 binden fazla çocuk ölümünün önlendiğini söyleyen Prof. Dr. Kurugöl, anne ve babalara, çocuklarının sağlığını tehlikeye atmamak için aşı yaptırmaları çağrısında bulundu.

Bir çocuğun aşılanmasının ya da aşılanmamasının, bütün bir toplumun sağlığını etkilediğini belirten Prof. Dr. Zafer Kurugöl, sozcu.com.tr‘ye özel açıklamalar yaptı. Kurugöl, aşıların etkin bir güce sahip olabilmesi için toplumda yüksek oranda yapılması gerektiğini, Karatay’ın aşı karşıtı açıklamalarının ise bu oranı düşürerek toplum sağlığını riske attığını söyledi:

“KARATAY’DAN ÖNCE DE BUNU YAPANLAR OLDU”

Aşıların etkinliğini ve stabilitesini artırmak amacıyla, bir çok aşıya alüminyumun hidroksit eklenir. Ancak, aşıların içerdiği alüminyum miktarı çok düşüktür. Bir doz aşıda ortalama 0.5-0.8 mg. alüminyum bulunur. Oysa, normal bir insan zaten içtiği sulardan ve yiyeceklerden günde en az 10 mg alüminyum alır. Bir çocuk 1 yaşına gelene kadar yapılan bütün aşılardan aldığı toplam alüminyum miktarı, bir adet derin deniz balığında (levrekte, barbunda) bulunan alüminyumdan çok daha azdır.

Aşılardaki alüminyum bulunması ile ilgili daha öncede bazı kişiler bugün sayın Karatay’ınkine benzer iddialar ortaya atmışlardır. Ancak yapılan çalışmalar bu iddiaların doğru olmadığını göstermiştir. Örneğin bir dönem İngiltere’de bu tip açıklamalar yapan uzmanlar olmuş, kızamık aşısının otizme yol açtığı ileri sürülmüştü. Buna inanan bazı anne babalar çocuklarına kızamık aşısı yaptırmaktan kaçınmışlardı. Bir süre sonra bu ülkede kızamık salgınları görülmeye başlandı. Yine ABD de yakınlarda bu sorunu yaşadı. Aşı karşıtı kişilerin etkisinde kalarak çocuklarını aşılatmayan kişiler salgın yaşanmasına sebep oldular. Yani; aşı sadece yapılan çocuk için değil, bütün toplumun sağlığı için önemlidir. Çocuğunuza yaptırmazsanız sadece çocuğunuzu değil toplumun sağlığını da riske atarsınız. Bugün ülkemizde başarılı çocukluk çağı aşılaması sayesinde artık çocuk felci görülmüyor, tetanozdan yeni doğan bebekler ölmüyor, kızamık salgınları ve menenjit görülmüyor. Aşılanma oranının toplumda yüksek olması, aşıların bu kadar büyük bir etkiye sahip olmasını sağlıyor. Bu nedenle, Sayın Karatay’ınkine benzer açıklamalar, tüm aşılar için söylenmemiş olsa bile insanları endişelendirdiği için aşılama oranlarımıza olumsuz etki yapma ve toplumda salgınların görülmesi tehlikesine, riskine sebep oluyor.

YETİŞKİNLER HANGİ AŞILARI YAPTIRMALI?

Aşı sadece çocuklar için değil her yaşta kişiler için özellikle yaşlılar için çok önemlidir, tüm yaşam boyunca aşılar insan sağlığına önemli katkıda bulunmuşlardır. Yetişkinler açısından en önemli aşılardan biri pnömokok aşısıdır. Bu aşı başta zatürre olmak üzere menenjiti engelliyor .Risk grubunda olanlar, Şeker hastaları, kronik kalp hastalığı olanlar, KOAH ve astım gibi solunum sistemi hastalıkları olanlar ve kanser hastaları, sahip oldukları bu hastalıklardan çok enfeksiyon nedeniyle hayatlarını kaybederler. Bu nedenle, bu hastalara, kronik hastalıkları olanlara, metabolik hastalıkları olanlara, sigara içenlere ve 65 yaş üstü herkese bu aşıyı yaptırmalarını şiddetle öneriyorum. Konjuge pnömokok aşısı ülkemizde sağlık ocaklarında ücretsiz olarak yapılmaktadır. Ancak buna rağmen, erişkinlerde aşılanma oranları çok düşüktür. Aşılara karşı olmadığını ifade ettiğini okuduğum Sayın Karatay'ın da bir bilim insanı olarak hastalarına pnömokok aşısı yaptırdığını düşünüyorum, yaptırmıyorsa tüm hastalarına yaptırmaya ve Sağlık Bakanlığının başlattığı Aile Hekimlerimizin büyük özveriyle uygulamaya çalıştığı erişkin pmönokok aşılamasına destek vermeye davet ediyorum.

“GÖÇMENLER DE AŞILANMALI”

Türkiye açısından bir durum daha var ki bu da halk sağlığı için önemli; ülkemizde 4 milyon civarında kayıtlı göçmen var. Bu kişilerin aşı durumları belli değil, çoğu aşısız veya aşıları tam değil. Göçmenler hastalıkların tekrar ortaya çıkmasına ve yayılmasına neden olabiliyor. Ülkemizde yüksek aşı oranları olmasına rağmen, bu risk maalesef mevcut. Bu nedenle, bu konuda daha etkin çalışmaların yapılması gerektiğini düşünüyorum.

“ÜÇ ÇEŞİT AŞI VAR”

Hacettepe Üniversitesi Hastanesi Çocuk Hastalıkları Uzmanı ve Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Ateş Kara, alüminyum ve aşı ile ilgili önemli detayları sozcu.com.tr okuyucuları için anlattı:

Aşının temel mantığı şudur; aşı ile beraber mikroorganizmayı vücuda enjekte edip vücudun o mikroorganizmayı tanımasını sağlarız. Böylece vücudumuz aşıdan sonra o mikroorganizma ile tekrar karşılaştığında onu ortadan kaldırır ve hastalık önlenir. Bunu yapabilmenin ise birkaç yolu var;

Birincisi, biz o mikrobu öyle zengin bir ortama bırakırız ki, mikrop o ortamda beslenir, çoğalma şansı yakalar. Ancak bu işlem, onun hastalık yapabilme gücünü kaybetmesine de sebep olur. Vücuda mikrobu bu şekilde veririz ve hastalık riski engellenir. Bunlar canlı aşılardır ve kızamık, su çiçeği, kabakulak, kızamıkçık aşıları bu gruba girer. Ayrıca canlı aşılarda alüminyum kullanılmaz.

Ancak her mikroorganizma için bu şansımız yoktur. Bazı aşılarda ise o mikroorganizmaları öldürüp kullanırız. Ama ölü olduğu için vücut onu çok ciddiye almaz. Bu nedenle de bu tip aşılar bir kez yapılırsa etkili olmaz; örneğin çocuklara 4 kez yaparız ki vücut bu mikroorganizmaları öğrensin. Bunlar boğmaca, tetanoz gibi aşıların olduğu gruptur. Bu gruptaki aşılarda alüminyum kullanılır.

Bazı aşılarda ise o mikroorganizmanın tamamını değil bir kısmını vücuda veririz. Bu kısım vücudun o mikroorganizmayı tanıması için yeterli olur ve vücut hastalığa karşı koruyucu bir özellik kazandırır. Bu gruba da Hepatit B, grip aşısı gibi aşılar girer ve yine bunlar da birkaç defa yapılır. Ayrıca bu gruptaki aşılarda da alüminyum kullanılır.

PEKİ AŞILARDA NEDEN ALÜMİNYUM KULLANILIR?

İkinci ve üçüncü gruptaki aşılara alüminyum koyarız ki, vücut aşıdaki o mikroorganizmanın etkisini ciddiye alsın. Çünkü vücut ancak o zaman mikroorganizmaya karşı yüksek seviyede cevap verebilir. Alüminyum vücudun mikroorganizmaya daha iyi cevap vermesini sağlarken bir yandan da aşıdan sonra oluşan ateş, ağrı, kızarıklık gibi sorunları azaltır.

Aşılarda alüminyum kullanımı dünyada 1900’lerin başından beri vardır. Ayrıca bu elementin miktarı o kadar düşüktür ki, İstanbul’da yaşayan bir insanın havadan aldığı alüminyum miktarından ya da işlenmiş suları içtiğinde aldığı miktardan çok daha azdır. Bunun yanında vücut alüminyumu geita (dışkı) ile dışarı atar. Eğer kana karışırsa, havadan ya da aşıdan alırsa da idrarla atılır. Alüminyum vücutta birikmez.

Tek bir aşının içinde en fazla 0.85 g alüminyum vardır. Mesela yaşamınız boyunca yaptırmanız gereken aşıları bir günde yaptırsanız bile ancak 4.80 gram alüminyum alırsınız. ABD’de yapılan bir araştırmaya göre kırsal kesimde bir kişinin gün içinde aldığı alüminyum miktarı 7-9 gramdır. Aşıdaki miktar ile bunu karşılaştırdığınızda ne kadar az olduğunu görürsünüz ki, alüminyumun aşıda kullanılması hastalıkların önlenmesi ve toplum sağlığı için yadsınamaz bir noktadadır.

“HALKI BİLGİLENDİRECEĞİZ”

Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları Derneği olarak aşılar hakkındaki yanlış kanıların, bilgilerin yayılmasını engellemek için bir proje gerçekleştireceğiz. Bu projede halkın ve uzmanların bir arada olabileceği, vatandaşların akıllarındaki soruları direkt olarak uzmanına sorabileceği eğitim toplantıları yapılacak. Sağlık Müdürlüğü’nün ve Sağlık Bakanlığı’nın desteği ile yapılacak olan bu toplantıların ilki 17 Şubat 2018 tarihinde Urfa’da gerçekleştirilecek. Urfa’da Urfa Aile Hekimleri Derneği ile beraber, soru-cevap şeklinde bilgilendirmeler yaparak vatandaşlar arasında aşı ile ilgili doğru bilgilerin yayılmasını hedefliyoruz. Halkımız projemizle ilgili Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları Derneği’nin web sitesinden bilgi alabilirler.

“AŞILAR, MİLYONLARCA HAYAT KURTARDI”

Bursahed (Bursa Aile Hekimleri Derneği) Yönetim Kurulu 2. Başkanı Aile Hekimi Dr. Mehtap Aslan ise sağlıklı nesiller için aşının önemini ve Aile Hekimlerinin de toplum sağlığı için bu konuda önemli bir konumda olduğunu açıkladı:

Birinci basamağın koruyucuları Aile hekimleri ve Aile sağlığı çalışanları olarak 46 bin kişiyiz. Aydınlık gelecek sağlıklı nesiller için Aşı ile ilgili gerçek ve doğruları kamuoyuna duyurmayı bir görev olarak kabul ediyoruz. Aşı kendini ispatlamış keşfinden bu güne milyonlarca hayat kurtarmış SAĞLIK adına en değerli buluşlardandır. Tartışılması bile abestir.

Aşılama oranlarımız ile 2017 verilerine baktığımızda %98 ile Dünyanın imrendiği bir noktadayız. Ün ve şöhreti halkın sağlığından daha önemli sayan uzman kimliklerini hiçe sayan kişilere itibar edilmediği de aşılama oranları ile kendini göstermektedir. Ancak Halkın sağlığını ve sağlıklı nesilleri hedefleyen Aile Hekimliği çalışanları olarak bu konudaki en ufak bir riski bile göze alamayız. Bu nedenle halkımıza sesleniyoruz; bu şöhret uğruna kafa bulandırıcı sözlere itibar etmesinler. Aile Sağlığı Merkezlerinde bekliyoruz. Üne, şöhrete değil sizlerin sağlığına önem veriyoruz.

yukarı çık